Saopštenje za medije

Međunarodni dan zemljišta – na skupu Razvijajmo nacionalno partnerstvo za zemljište, predstavljen i novi Izveštaj o stanju zemljišta u Srbiji za 2016-2017

17. decembar 2018.

  • Glavni faktori degradacije zemljišta u Republici Srbiji su lokalizovani izvori zagađenja, kojih ima ukupno 709, smanjenje organske materije, erozija koja pogađa 80% poljoprivrednog zemljišta, a veliki problem su i klizišta zastupljena na 25-30% teritorije zemlje

Beograd, 17. decembar 2018 - Agencija za zaštitu životne sredine i partneri Program Ujedinjenih nacija za životnu sredinu (UN Environment) i regionalna nevladina mreža FEA – inicijativa za šumarstvo i životnu sredinu, obeležili su Svetski dan zemljišta skupom „Razvijajmo nacionalno partnerstvo za zemljište“.

Na skupu su predstavljeni postignuti rezultati u oblasti istraživanja, zaštite i prevencije degradacije zemljišta, a pre svega novi Izveštaj o stanju zemljišta za 2016-2017. godinu koji identifikuje potencijalne izvore zagađenja, kojih ima na 709 lokacija, kao jedan od glavnih faktora degradacije zemljišta, smanjene organske materije, dok erozija pogađa 80% poljoprivrednog zemljišta; veliki problem predstavljaju i klizišta zastupljena na 25-30% teritorije zemlje. Predstavljen je i Vodič i prateća brošura za održivo upravljanje zemljištem namenjeni lokalnim samoupravama i donosiocima odluka na lokalnom nivou, Publikacija o stanju kontaminiranih lokacija u Republici Srbiji, kao i sveobuhvatna internet prezentacija posvećena degradaciji zemljišta i održivom upravljanju zemljištem (www.degradacijazemljista.rs).

U duhu partnerstva i jačanja saradnje između različitih aktera, predstavljene su i aktivnosti i inicijative koje preduzimaju partneri i druge zainteresovane strane na temu zaštite zemljišta.

„S obzirom na važnu ulogu koju zemljište ima za očuvanje zdravlja ljudi i očuvanje životne sredine, stavljanje njegove zaštite na političku scenu je osnovno kako bi se garantovala dostupnost ovog resursa u budućnosti“, zaključeno je na skupu. Veliki napor su napravile naučna zajednica, organizacije civilnog društva i donosioci politika u uključivanje zaštite zemljišta u jedan od najvažnijih pravnih okvira za razvoj u narednim decenijama, u ciljeve održivog razvoja koje je usvojila Generalna skupština Ujedinjenih nacija u septembru 2015. godine. Cilj 15 se odnosi na život na zemlji: Održivo upravljati šumama, suzbiti dezertifikaciju, zaustaviti i preokrenuti degradaciju zemljišta i sprečiti uništavanje biodiverziteta.

O važnosti zaštite zemljišta kao posebne oblasti svedoči i činjenica da se jedna od rezolucija usvojenih na poslednjoj Skupštini Programa za životnu sredinu Ujedinjenih nacija (UNEA 3) 2017. godine odnosi upravo na ovu temu (Upravljanje zagađenjem zemljišta u cilju postizanja održivog razvoja).

 

Кljučne poruke iz Izveštaja o stanju zemljišta:

Na teritoriji Republike Srbije registrovano je ukupno 709 lokacija koje predstavljaju potencijalni izvor zagađenja. Od ovog broja, najviše lokaliteta se nalazi u kategoriji potencijalno kontaminiranih i zahteva dodatna istraživanja. Na kvalitet zemljišta takođe utiče i nekontrolisano i neadekvatno odlaganje otpada i zagađenje u okviru industrijskih kompleksa.

Erozija zemljišta jedan je od glavnih procesa degradacije zemljišta u Republici Srbiji i uzrok pogoršanja kvaliteta zemljišta. Procenjuje se da erozija zemljišta različitog stepena pogađa oko 80% poljoprivrednog zemljišta.

Na području Republike Srbije evidentirana su 2.228 klizišta na teritoriji 26 opština. Procesi nestabilnosti terena sa pojavama klizišta, odrona, tecišta i dr. različitih dimenzija i aktivnosti, zastupljeni su na oko 25-30 % teritorije Republike Srbije.

U centralnim i brdsko-planinskim oblastima preovlađuje vodna erozija, dok u Vojvodini na severu Srbije preovlađuje eolska erozija, koja utiče na oko 85% poljoprivrednog zemljišta. Pojedini delovi teritorije ugroženi su pojavom klizišta.

Stanje organske materije u poljoprivrednom zemljištu je u kategoriji niskog sadržaja, sa tendencijom smanjenja, što zahteva hitne mere.

 

Sve publikacije, uključujući:

Izveštaj o stanju zemljišta u Republici Srbiji 2016-2017, Vodič za održivo upravljanje zemljištem na lokalnom nivou u Republici Srbiji, Ka dekontaminiaciji zemljišta u Republici Srbiji, možet preuzeti sa linka.

 

O Svetskom danu zemljišta:

Svetski dan zemljišta obeležava se svake godine 5. decembra sa ciljem podizanja pažnje na važnost zdravog zemljišta i promovisanje održivog upravljanja zemljišnim resursima. Ovogodišnji Svetski dan zemljišta obeležava se pod sloganom "Be the Solution to Soil Pollution - STOP SOIL POLLUTION".

Međunarodni dan zemljišta – na skupu Razvijajmo nacionalno partnerstvo za zemljište, predstavljen i novi Izveštaj o stanju zemljišta u Srbiji za 2016-2017

Aleksandra Stamenkovic UN

Aleksandra Stamenković

RCO
Šef za komunikacije

Tela UN-a uključena u ovu inicijativu

UN Environment
Program Ujedinjenih nacija za životnu sredinu

Ciljevi koje podržavamo kroz ovu inicijativu